4.2 Naannawaafi Balina Rogsadoota Walfakkaatoo

1. Kaayyoo Barumsaa

2. Yaadannoo (Key Notes)

Yoo danaaleen lama walfakkaatoo ta'an fi ratiyoon cinaachotaa (scale factor) k ta'e:

3. Fakkeenyota (Examples)

1. Scale factor (k) danaalee lamaa 3 yoo ta'e, ratiyoon naannawaa meeqa?
Deebii: Ratiyoon naannawaa k waliin walqixa, kanaaf 3 dha.
2. Scale factor (k) danaalee lamaa 4 yoo ta'e, ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: k2 = 42 = 16.
3. Cinaachi iskuweerii tokkoo 5cm, kan isa lammataa 10cm yoo ta'e, ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: k = 10/5 = 2. Ratiyoon balinaa 22 = 4.
4. Ratiyoon balina danaalee lamaa 25 yoo ta'e, ratiyoon cinaachotaa (k) meeqa?
Deebii: k = √25 = 5.
5. Balinni Rog-sadee tokkoo 10 cm2 dha. Yoo cinaachi isaa dachaa 3 guddate, balinni haaraa meeqa?
Deebii: k2 = 32 = 9. Balina haaraa = 10 × 9 = 90 cm2.

4. Gaaffilee Shaakalaafi Ibsa (15)

1. Scale factor (k) ratiyoo naannawaa waliin wal-qixa?
Deebii: EeyyeenIbsa: Perimeter ratio is equal to scale factor.
2. Scale factor (k) 2 yoo ta'e ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: 4Ibsa: 22 = 4.
3. Ratiyoon balinaa 49 yoo ta'e k meeqa?
Deebii: 7Ibsa: √49 = 7.
4. Cinaachi dachaa 5 yoo xiqqaate, balinni harka meeqa xiqqaata?
Deebii: Harka 25Ibsa: (1/5)2 = 1/25.
5. Naannawaan Rog-afurii tokkoo 20cm, kan isa lammataa 60cm yoo ta'e k meeqa?
Deebii: 3Ibsa: 60/20 = 3.
6. Gaaffii 5ffaa irratti ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: 9Ibsa: 32 = 9.
7. Balinni danaa tokkoo 5 m2, k = 2 yoo ta'e balinni haaraa meeqa?
Deebii: 20 m2Ibsa: 5 × 22 = 5 × 4 = 20.
8. Ratiyoon cinaachotaa 2:3 yoo ta'e ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: 4:9Ibsa: 22:32 = 4:9.
9. Ratiyoon balinaa 1:100 yoo ta'e ratiyoon naannawaa meeqa?
Deebii: 1:10Ibsa: √1:√100 = 1:10.
10. Cinaachi harka 1/2 yoo guddate, balinni harka meeqa guddata?
Deebii: 1/4Ibsa: (1/2)2 = 1/4.
11. Balinni danaa tokkoo 100, kan isa kaanii 25 yoo ta'e k meeqa?
Deebii: 2Ibsa: √(100/25) = √4 = 2.
12. Scale factor (k) 0.1 yoo ta'e ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: 0.01Ibsa: 0.1 × 0.1 = 0.01.
13. Naannawaan danaa tokkoo 15, k = 4 yoo ta'e naannawaan haaraa meeqa?
Deebii: 60Ibsa: 15 × 4 = 60.
14. Ratiyoon balinaa k3 ta'uu danda'aa?
Deebii: LakkiIbsa: k3 volume (qabiyyee) agarsiisa.
15. Danaalee wal-gitan (congruent) irratti ratiyoon balinaa meeqa?
Deebii: 1Ibsa: 12 = 1.
BACK TO MENU